بهترین مطالعات من

نوروز بزرگترین جشن ایرانیان است. این جشن در روز هرمزد از ماه  فروردین برگزار می شود. ایرانیان اولین روز از هر ماه را به نام خداوند می نامیدند و روز هرمزد (اهورا مزدا) روز خجسته و شادی بخشی برای مردم ایران بوده است.

 


 


جشن نوروز را آنگونه که شعرا و مورخین معتقد هستند توسط پادشاه اساطیری ایران یعنی جمشید پایه گذاری شد. فردوسی دراین باره می گوید:

به جمشید برگوهر افشاندند              مر این روز را روز نو خواندند

سر سال نو هرمز فروردین                  برآسود از رنج تن،دل زکین

بزرگان به شادی بیاراستند                  می و جام و رامشگران خواستند

نوروز در واقع روز عدالت گری جمشید در جهان است. همچنین مطابق باور ایرانیان در این روز نخستین زن و مرد ایرانی یعنی مشیه و مشیانه (مهری و مهریانی) از دو ساقه ریواس بوجود آمدند. در این روز همچنین کیخسرو، افراسیاب را به خاطر ریختن خون پدرش ، سیاوش به سزای عملش رساند.

نوروز با مژده و بشارت حاجی فیروز آغاز می شود. این شخصیت شاد و شوخ با لباس قرمزی که به تن دارد و با سر و صورت و دست های سیاه و دایره ای در دست، آمدن نوروز را به تمام ایرانیان در کوچه ها و محله ها نوید م یدهد و از مردم مژدگانی دریافت می کند.

نیاکان ما معتقدند، پیش از تحویل سال نو، فروهر های درگذشتگان از جایگاه ابدی خود ، دوباره به زمین برمی گردند. بنابراین بازماندگان آنها بر فراز بامها آتش می افروختند و آنها را به خانه هایشان هدایت م ینمودند. امروزه این رسم کهن با رفتن بر سزار درگذشتگان ، پیش از تحویل سال نو و گرامیداشت یاد و خاطره آنها، پایدار مانده است.

برپایی سفره هفت سین از مقدس ترین کارهای ایرانیان بوده است. هفت سین در واقع هفت سینی از شیرینی و شربت و میوه بوده است که به احترام هفت امشاسپند (بالاترین فرشتگان) تدارک دیده می شد. امروزه هفت چیزی که با حرف سین آغاز می شود، نماد همان هفت سینی می باشد مثل سیب که نشانه عشق و محبت است. سکه که نشانه عشق و محبت است. سکه که نشانه ثروت و برکت است. ماهی قرمز نیز زندگی و زنده بودن را معنا می دهد.

از ارکان اصلی سفره هفت سین، افروختن آتش در آتشدان و قرار دادن آن بر سر سفره هفت سین و در کنار کتاب مقدس بوده است. از آنجا که نیاکان ما آتش ارا بسیار مقدس می دانستند، بنابراین سال نو را در کنار  شعله آتش آغاز کردند. امروزه بر سر سفره های ایرانیان، شمع همان نماد آتش می باشد. ایرانیان به احترام آتش، شمع را خاموش نمی کنند تا اینکه خود خاموش شود. و یا در موقع لزوم، آنرا – نه با دم دهان- بلکه با تکه پارچه ای خاموش می کنند.

در شب سال نو، ایرانیان غذای مخصوص شب عید را تناول می کنند که همان سبزی پلو و ماهی می باشد. در واقع در این شب، میلیون ها ایرانی از هر طبقه اقتصادی که هستند، یک نوع غذای مشترک بر سر سفره هایشان قرار دارد که این به نوعی نماد یکرنگی و همسفرگی می باشد.

قرار دادن آب و سبزه بر روی سفره هفت سین به احترام دو فرشته آبها و گیاهان یعنی خرداد و امرداد می باشد به این امید که سال نو به یمن این دو ایزد  اهورایی، سالی پر باران و پر محصول باشد.

یکی از مهم ترین مراسم نوروز در زمان باستان، به خصوص دوره ساسانیان ، دادخواهی از مردم در کاخ فرمانروایی بوده است. انوشیروان نماد بارز این دادخواهی ها در نوروز بوده است. او ابتدا دستور می داد تا شکایت های مردم از خود او مورد بررسی قرار گیرد و بعد به سایر شکایت های مردم نسبت به دستگاه دولتی رسیدگی شود. دادخواهی در همان کاخ و در حضور قاضی برگزار می شد و انوشیروان در جایگاه متهم، مورد بازجویی قرار می گرفت.

هدیه دادن از مراسم زیبای نوروزی بوده است. در ایام نوروز مردم به یکدیگر هدیه می دادند که امروزه به نام عیدی مشهور است. که البته کودکان در این میان از اولویت خاصی برخوردارند.

در دوره ساسانیان ، فرمانروایی ساسانی از جمله اردشیر  بابکان، بهرام گور و انوشیروان دستور می دادند تا لباس های گران بهای خزانه سلطنتی در میان مردم، به رسم هدیه و یادگاری ، توزیع شود. مردم نیز به احترام دستگاه حاکم بر کشور، هدایایی به دربار می فرستادند. اهمیت هدیه دادن در میان ایرانیان به اندازه ای بزرگ بوده است که کوچکترین هدیه با بزرگترین پاداش همراه بود. آنگونه که مورخین دوران اسلامی نوشته اند پاداش یک عدد سیب اهدایی، چندین سکه مطابق با وزن آن میوه بوده است.

نوروز در زمان اسلام نیز به قوت و قدرت خود برگزار می شد. از میان پیشوایان اسلامی پیامبر اعظم (ص) ، امام علی (ع) ، امام صادق(ع) و امام کاظم (ع) نوروز ایرانی را بسیار محترم شمرده به طوری که مطابق روایت های معتبر اسلامی، خود نیز در این جشن سهیم می شدند.

 

جشن زاد روز زرتشت

روز خرداد از ماه فروردین یعنی ششم فروردین ماه، روز مقدسی می باشد چرا که این روز ، روز تولد زرتشت، پیامبر ایران باستان است. ایرانیان این روز را نوروز بزرگ می نامیدند و برگزاری مراسم مذهبی مخصوص از جایگاه ویژه ای برخوردار بود. به باور مذهبی در همین روز، زرتشت توفیق صحبت کردن با خداوند را پیدا نمود و همچنین خداوند در این روز از آفرینش جهان آسوده شد.

 

روز سیزده نوروز

آخرین روز نوروز ، به سیزده به در معروف است. ایرانیان معتقد بودند که عمر جهان 12 هزار سال است و جهان پس از سالها جنگ با اهریمن با ظهور سوشیانس (موعود زرتشتی) از بدیها پاک خواهد شد. ایرانشناسان اعتقاد دارند که 12 روز نوروز  با 12 ماه سال و 12 هزار سال عمر جهان ارتباط دارد و در روز سیزدهم ، تمام سختیها به در می شود و فردای آن روز تلاش برای سالی نیکو شروع می شود.

 

منبع: ستارگان پارسی. محمد امین حدیدی. ١٣٨٧

 


نوشته شده در ۱۳۸۸/۱٢/٢٥ساعت ٩:۱٤ ‎ق.ظ توسط شازده نظرات () |

Design By : nightSelect.com